Productief Denken

Ik heb een tijd geleden het geluk gehad met Tim Hurson te mogen werken. Vanuit Canada was hij naar Nederland overgekomen om eerst op TEDx Maastricht acte de presence te geven en daarna een 2-daagse training voor facilitators te verzorgen.

Soms ontmoet je weleens van die trainers die zo fijn, congruent, ervaren en in balans zijn, dat je van elke minuut geniet en alle oefeningen en kennis als vanzelf in je opzuigt. Tim Hurson is er zo een. Hij geniet met name bekendheid als schrijver van het boek ´Think Better’ en als ontwikkelaar van het Productive Thinking model.

“Creativity is dangerous: it threatens what is.
Stifling creativity is even more dangerous: it threatens what could be.” [Tim Hurson]

In zijn model, dat door de kinderlijke eenvoud zo effectief en krachtig is, zorgt de vorm en de volgorde van stappen als vanzelf voor creativiteit. Je gaat in zijn Productive Thinking model zes vastgestelde stappen door waarbij iedere stap is opgebouwd uit verschillende onderdelen en technieken. Het beantwoorden van vragen die bij de verschillende stappen horen doe je veelal in een divergentievorm van lijsten van antwoorden. Daarnaast is discussie en overleg in weer andere onderdelen essentieel. En dit alles is natuurlijk gericht op een van te voren vastgesteld (kern)probleem, verbeterwens, sales- of innovatievraagstuk. Als resultaat ligt daar in een relatieve korte tijd een realistisch uitgewerkt idee en/of oplosssing.

Hieronder een kort overzicht van de stappen:

Stap 1 – What’s Going On?

Door het beantwoorden van een vijftal vragen (met daarbij steeds meerdere hulpvragen) verken je in deze stap je hele onderwerp/vraagstelling op een zo breed mogelijke wijze.

Vragen die aan de orde komen zijn:
1. Wat is het probleem/vraagstelling?
2. Wat is de impact?
3. Wat is de informatie? Wat weet je en wat moet je nog te weten komen in relatie tot je vraag? De ‘KnoWonder’ is daarbij de krachtige simpele tool (die overigens voor zoveel is in te zetten).
4. Wie is er bij betrokken?
5. What is de visie en het zogenaamde ‘Target Future’?

Stap 2 – What’s Succes?

Het Target Future dat je in de eerste stap hebt ontwikkeld, werk je hier verder uit tot een concreet beeld van de gewenste situatie. Je legt een aantal succescriteria aan, waarmee je de later gevonde ideeën gaat beoordelen.
Wat je eerst doet, is je inbeelden hoe het is als je ‘Target Future’ bereikt is. Wat zal er anders zijn? Wat voel je? Wat denk je? Wat zie je? etc…
Daarna gebruik je de zogenaamde ‘DRIVE‘ tool, waarmee je specifieke, observeerbare succescriteria ontwikkeld. DRIVE staat hier voor: Do, Restructions, Investment, Values, Essential outcomes.

De uitkomst van deze stap zorgt ervoor dat je visie op wat je wilt bereiken zo helder is, dat het je de ‘drive’ geeft om het ook daadwerkelijk te willen bereiken.

Stap 3 – What’s the Question?

In deze centrale stap in het Productive Thinking model bepaal je de essentiële vragen die je moet beantwoorden om je ‘Target Future’ te bereiken. Hurson noemt dit de zogenaamde ‘Catalytic Questions’, omdat de antwoorden op deze vragen alles in beweging zetten als een ware catalysator.
Om de vragen te vinden, wordt elk probleem in relatie tot je centrale onderwerp omgezet in een vraag. Vanuit deze lijst worden dan de ‘catalytic questions’ gedestilleerd. De strategische sleutelvragen die, als je die beantwoordt, de potentie hebben je dichter bij je doel te brengen.

Stap 4 – Generate Answers

Dit is de ideeëngeneratie-fase. Je maakt in deze fase lange lijsten ideeën en antwoorden in relatie tot de ‘Catalytic Questions’. Daarna selecteer je de meest veelbelovende en intrigerende ideeën om verder uit te gaan werken. Let op de ideeën zijn nog geen oplossingen, maar meer een aanzet daartoe.

Stap 5 – Forge the Solution

De ideeën die je selecteert uit de vorige stap, ga je hier verder uitwerken. Je werkt ze uit in robuuste ideeën die ook de eerste ‘tests’ al kunnen doorstaan. Deze stap bestaat uit 2 onderdelen:

1. Bepaal het potentieel van de meest belovende ideeën uit stap 4 door ze te vergelijken met de succescriteria uit stap 2.

2. Na de keuze van het idee dat het best aansluit bij je succescriteria, ga je dit idee verder ontwikkelen. Test het, verbeter het, test het, etc, en creëer een steeds betere oplossing voor je (kern)probleem, verbeterwens, sales- of innovatievraagstuk.

Stap 6 – Align Resources

In deze laatste stap bepaal je alle acties en middelen die er nodig zijn om je uiteindelijke idee uit te voeren. Ook bepaal je wie voor de uitvoering van specifieke onderdelen van je idee verantwoordelijk is. Dit onderdeel voer je heel gedetailleerd uit en kost relatief veel tijd. In de uitgebreide uitleg van het model in het boek Think Better, vind je een verder uitwerking van deze stap, maar ook van de anderen.

Mocht u meer willen weten over dit model en de mogelijkheden, neem dan contact met ons op. Wij vertellen u er meer over en faciliteren u graag bij deze krachtige ontwikkel- en creativiteitstool.

 

Tim Hurson is in Amerika een pionier op het gebied van ideamarketing. Hij heeft in zijn carriere al veel organisaties in de VS, Canada en Engeland geholpen bij creatie, innovatie, marketing en productontwikkeling. Als schrijver heeft hij al verschillende bekende artikelen en boeken achter zijn naam in relatie tot het vergroten van creatief vermogen in zowel werk als privé.
Als hij ergens spreekt wordt hij veelal als volgt getypeerd:  “No group is ever quite the same after hearing Tim Hurson speak. With an energetic blend of insight and humor, Tim teaches audiences what many already know in their hearts: that Creative Intelligence is the essence of human potential. Moreover, creative intelligence is not a gift given to few, but a set of skills everyone can cultivate.”

What Got You Here, Won't Get You There

In het boek ‘What Got You Here, Won’t Get You There’ van Marshall Goldsmith staat over twee pagina’s verdeeld een mooi rijtje van patronen om te doorbreken.
Echter zo simpel als het leest is het niet…

Het veranderen van sommige gewoonten is hard werken en daar doe je misschien wel een heel leven over.
Andere zijn wellicht makkelijker en kan je nu en morgen al veranderen… Goldsmith gaat op een korte en krachtige manier in op deze patronen en licht ze toe met sterke voorbeelden.

1 – Winning too much: The need to win at all costs and in all situations.
2 – Adding to much value: The overwhelming desire to add our two cents to every discussion.
3 – Passing judgment: The need to rate others and impose our standards on them.
4 – Making destructive comments: The needless sarcasms and cutting …remarks that we think make us sound sharp ans witty.
5 – Starting with “No,” “But,” or “However”: The overuse of these negative qualifiers which secretly say to everyone, “I’m right. You’re wrong.”
6 – Telling the world how smart we are: The need to show people we’re smarter than they think we are.
7 – Speaking when angry: Using emotional volatility as a management tool.
8 – Negativity: “Let me explain why that won’t work”: The need to share our negative thoughts even when we weren’t asked.
9 – Withholding information: The refusal to share information in order to maintain an advantage over others.
10 – Failing to give proper recognition: The inability to praise and reward.
11 – Claiming credit that we don’t deserve: The most annoying way to overestimate our contribution to any succes.
12 – Making excuses: The need to reposition our annoying behavior as a permanent fixture so people excuse us for it.
13 – Clinging to the past: The need to deflect blame away from ourselves and onto events and people from our past; a subset of blaming everyone else.
14 – Playing favorites: Failing to see that we are treating someone unfairly.
15 – Refusing to express regret: The inability to take responsibility for our actions, admit we’re wrong, or recognize how our actions affect others.
16 – Not listening: The most passive-aggressive form of disrespect for others.
17 – Failing to express gratitude: The most basic form of bad manners.
18 – Punishing the messenger: The misguided need to attack the innocent who are usually only trying to help us.
19 – Passing the buck: The need to blame everyone but ourselves.
20 – An excessive need to be “me”: Exalting our faults ad virtues simply because they’re who we are.

In hoofdstuk 5 komt nog de 21e gewoonte van ‘Goal obsession’ aan bod, waarbij Goldsmith aantoont dat dit voor heel vervelend gedrag kan zorgen.

In het derde deel gaat het over hoe we kunnen veranderen door bewust dingen niet, anders of juist wel te doen. En dit in relatie tot luisteren, verontschuldigen, feedback, bedanken, het verschil maken… 7 mooie hoofdstukken…

Denkt u als een aap, een alligator of een olifant?

[Gastblog van Sjra Puts]

In het boek Think Better, beschrijft Tim Hurson de oorsprong van blokkades voor creatief denken aan de hand van een aantal analogieën uit de natuur.

We zijn van nature, in onze reacties, in basis vergelijkbaar met een aantal gewoontes die dieren kenmerken. Zo gaat de aap vaak van de ene opwinding naar de andere. Hij heeft nauwelijks het ene ontdekt of hij verliest zijn spanningsboog weer om naar het andere te vliegen. Mensen die echte ideators zijn (ideeënbedenkers) kenmerkt dat gedrag ook vaak. Boeddhistische meditators noemen dat de ‘monkey mind’. Het komt overeen met als u een boek leest en op de volgende pagina weer terug gaat naar de vorige omdat u niet meer weet wat u gelezen hebt. Je brein heeft de neiging om je te verwijderen van de plaats waar je op dat moment bezig bent.

Het zogenaamde ‘Gatorbrain’ is ook een interessante observatie en vergelijking, die wellicht ook voor u herkenbaar is.
Ons brein is op te delen in drie onderdelen waarvan de cerebrale cortex de grootste is. Met dit mens-eigen gedeelte doen we erg veel. We denken ermee.
Het limbsiche syteem reageert en creëert een emotie op sensorische input (angst, woede, aantrekkelijkheid) en tenslotte de hersenstam, die Hurson dan de ‘Gatorbrain’ noemt.
Van nature reageert een reptiel instinctief op vijf verschillende manieren op het moment dat hij geconfronteerd wordt met een onverwachte situatie (vergelijk dit met het horen van een nieuw idee!). Hij vecht, vlucht, bevriest, vreet of, indien het de andere sexe betreft paart hij. Onze eerste impulsieve reactie als mens bij de confrontatie met iets onverwachts is vaak gelijk. Denkt u zich de volgende situatie eens in: u heeft haast en staat om vijf voor zes aan de snelkassa van de supermarkt waar je maximaal maar tien producten in je mandje behoort te hebben. Voor u staat iemand die, op zijn dooie gemak, tenminste 25 producten op de kassa van de caissière begint uit te stallen. Bedenk eens wat uw absoluut primaire reactie zou zijn in dat geval. In de meeste gevallen zult u wellicht zeggen dat u er niets aan zou doen. U beschrijft echter dan het moment dat onze “gatorbrain” ruimte heeft gemaakt voor een reactie gevormd in het limbische gedeelte. Uiteindelijk zorgt ons verstand ervoor dat we (in de meeste gevallen…) adequaat, dan wel niet reageren .

Een olifant wordt als hij jong is vastgebonden aan een stevige paal met een ketting aan zijn poot. Als de olifant ouder is zal hij nog slechts worden vastgemaakt met een dun henneptouw aan een simpele stok in de grond. De olifant herinnert zich echter dat hij vroeger, toen hij nog aan de ketting zat pijn had als hij probeerde te bewegen. Dat patroon belet de olifant om ook nu een beweging te maken.

Belemmeringen door onze hersenen 

Bij het bedenken van ideeën worden we in meer of mindere mate belet door die blokkades zoals hierboven omschreven. We worden afgeleid om te focussen op het bestaande probleem en zweven al weer door naar de volgende realiteit of we reageren primair op een nieuw idee door het meteen af te schieten. Niet in de laatste plaats houden we vast aan patronen zoals we die in onze eigen geschiedenis hebben geleerd. De beproefde methodes zijn in onze ogen vaak onomkeerbaar. In trainingen en creatieve denksessies laten we u steeds weer zien dat de verrassing zit in het loslaten van alle apen, olifanten en reptielen in uw brein. Onze creatieve intelligentie is het grootste goed dat we bezitten om nieuwigheid te zoeken en te vinden! Een aardige quote in dit verband: “Als je loslaat heb je twee handen vrij”.

Dit is een gastblog van Sjra Puts. Sjra is gespecialiseerd in CPS en hebben wij leren kennen als een enthousiaste bepleiter van creativiteit in alle aspecten van het leven. Sjra bezit een grote schat aan praktische kennis in relatie tot Creatief Denken.

Site van Sjra Puts: Sjra Puts Creative Brainworks
Twitter Sjra: @sjra
Linkedin: Sjra Puts

Noot van DeInspiratiekamer:

  • Tim Hurson geeft 7 en 8 april een 1,5-daags seminar. Voor meer informatie, ga naar de site van het COCD.
  • Het boek  Think Better van Tim Hurson is een mustread voor iedereen die meer wil weten van het Productive Thinking model en is zeer bruikbaar bij probleemoplossing en brainstorms.
  • Interview met Tim Hurson in relatie tot het boek ‘Think Better’
  • Filmpje van Tim Hurson ‘Creative Problem Solving and Productive Thinking’:

Denken als Leonardo da Vinci – Zijn 7 eigenschappen

Denken als Leornardo da VinciAnatoom, architect, botanicus, filosoof, geograaf en geoloog, humorist, ingenieur, kok, kostuum- en decorontwerper, militair ingenieur, musicus, natuurkundige, ruiter, schilder, stadsplanner, uitvinder, verteller en wiskundige…
…Mag ik je voorstellen: Leonardo da Vinci

Het boek ‘Denken als Leornardo da Vinci‘ inspireert om onze eigen mogelijkheden ten volle te realiseren. De fundamentele elementen van Da Vinci’s benadering van het leren en het werken aan ‘intelligentie’ kunnen we navolgen en toepassen. Dit mooie boek van Michael J. Gelb verschaft ons hiertoe een ingang en het voorbeeld van da Vinci wijst de weg hoe we meer kunnen zijn wat we werkelijk zijn.

Gelb eindigt zijn inleiding met:

“Wij leven in een wereld vol herrie, stank en verkeer. Maar ook jij bent uit de zon geboren, en op weg naar de zon. Dit is een gids voor die reis, geïnspireerd door een van de grote zielen uit de geschiedenis. Een uitnodiging om de levende lucht in te ademen, de vuurkern in je hart te voelen, en de volle bloei van je eigen geest.”

Je brein is veel beter dan je denkt

Bijna iedereen heeft een onbeperkt potentieel tot leren en creatief zijn. Vermoedelijk onderschat je je vermogens. De combinatie van de theorie van de meervoudige intelligenties van Gardner e.a. met het besef dat intelligentie levenslang ontwikkeld kan worden, is een krachtige inspiratiebron voor iedereen die zijn of haar potentieel ten volle wil benutten.

Leuk om hier te vertellen dat JanPeterBogers van JustInspire en ik onder andere hierover workshops faciliteren. Zo hebben we bijvoorbeeld op de 2e nationale kansdenkdag met de kleine 100 aanwezigen een ‘ervaringsrondgang’ gedaan langs de verschillende meervoudige intelligenties, die wij voor deze specifieke workshop omgedoopt hebben tot de inspiratiebronnen. Meer informatie hierover.

De 7 DaVinciaanse Principes

Boek van binnen LdVIn het boek worden de 7 Davinciaanse principes met ons gedeeld. Dit is, naast een biografische schets van Leonardo daVinci en een verhandeling over de overeenkomsten van de Renaissance met onze tijd, de kern van het boek.

Het doel dat Gelb met het delen van deze principes heeft, zo zegt hij, is: “Het is van belang dat je ze, zoals zoveel dingen die met gezond verstand samenhangen, onthoudt, ontwikkelt en toepast.” Hieronder de 7 Davinciaanse principes…

Curiosità

Een onverzadigbaar nieuwsgierige benadering van het leven en een niet aflatend streven naar permanent leren.

Het streven naar permanent leren komt op de eerste plaats, omdat het verlangen te weten, te leren en te groeien de stuwende kracht is achter kennis, wijsheid en ontdekken.

Wij zijn allemaal ons leven begonnen met een onverzadigbare nieuwsgierigheid, maar de meeste van ons hebben op school geleerd dat antwoorden belangrijker zijn dan vragen stellen. De scholen bevorderen in de meeste gevallen niet onze nieuwsgierigheid. Nee, het tegenovergestelde daarvan zelfs. We hebben niet geleerd plezier te beleven aan onduidelijkheden en de vaardigheid van vragen stellen. Het goede antwoord vinden wordt beloond en dat is dan het antwoord dat de meester of juffrouw al weet. Ook later in onze opleiding blijft dit patroon leidend. We zullen dus bewust moeten oefenen in nieuwsgierigheid, een open geest en vooral vragen stellen vanuit verschillende gezichtspunten.

We moeten leren de goede of misschien wel naïeve vragen te stellen, in plaats van het goede antwoord te vinden. Leren een probleem op andere manieren te bekijken door onze oorspronkelijke vraag te vervangen voor andere.

Daarnaast is het constant op zoek zijn naar nieuwe ‘leerstof’ een duidelijke Da Vinciaanse eigenschap. Dit kunnen ook hobby’s en interesses zijn. Gelb komt in het boek met een, door onderzoek onderbouwde stelling, dat als je je ‘ideale-hobby’of ‘droom-hobby’ uitoefend, je een meer voldoeninggevend leven leid. In de praktijk doen vele hun ‘droom-hobby’ echter niet, door de vele bekende redenen als bijvoorbeeld “geen tijd, te druk”, “te oud” of “ik zal daar nooit goed in worden”!

Dit lijkt mij, als dit laatste bij jou het geval is, een mooie start om dit principe verder te omarmen. Bepaal hoe jij je ‘ideale-hobby(‘s)’ gaat realiseren. Stel jezelf vragen die met de realisatie daarvan te maken hebben en actie. De meest uitdagende vraag is daarbij wellicht: “Hoe kan ik zorgen dat ik betaald wordt voor het tijd besteden aan mijn ideale hobby?”

Als laatste wil ik hier een tip uit het boek opnemen in het kader van hoe je kinderen kan stimuleren vragen te stellen: “Vraag aan kinderen wanneer ze thuiskomen van school: ‘Wat heb je vandaag op school gevraagd?”
“Denken als Leonardo da Vinci – Zijn 7 eigenschappen” verder lezen